Voor jou en mij: tijdens het waken bij je (in deze mijn) pa

04-11-2019

Deze vaste dinsdagblog wordt dood-eenvoudig.

Body, mind & spirit zijn namelijk op m'n vader en z'n stervensproces gericht 

en niet op m'n onderneming. 

Maar omdat ik ook niet helemáál stil wil blijven, deel ik op twitter onder de hashtag #DagPap en hier als gewoonlijk op dinsdag m'n blog. 

En ja, dat Liever Opgeruimd wel een beetje banaal klinkt in deze, díe zie ik ook ;-)

De vrouwen voor wie Liever Opgeruimd er is (midlife, overgang)

zijn vaak in de levensfase dat ouders

-écht ouder worden,

-soms ziek worden / zorg (nodig gaan) krijgen,

-heengaan.

Met de echte pechvogels (zij die hun ouder al veel eerder verloren) én geluksvogels even buiten beschouwing gelaten,

het ís best een ding. Er veranderde in ieder geval vanálles toen m'n vader 12 jaar geleden Parkinson kreeg en een aantal jaar later zorg nodig had. Hij een 'Sterke Zorgmijder' bleef en wij op het moment dat het niet anders kon de huisarts hebben gevonden in: ons de helpende weg wijzen.

Dat leidde bij vaststelling van ook parkinson-dementie naar wat nu mijn broers mentorschap en bewindvoering is,

en de prachtige verpleeghuisplek van pap. Die daar natúúrlijk geen trek in had en believe me, het werd ff een klotetijd.

Nu we anderhalf jaar verder zijn en ik in deze week van sterven verhalen, foto's en een filmpje van zijn tijd hier mee krijg via afscheid-komen-nemende medewerkers, sta ik soms even paf.

Huh?! O.k., laat ik zo zeggen,

bij mij was ie meestal niet meer zó in z'n doen als wat ik (gelukkig) dáár terug zie. Wat heeft ie het óók fijn gevonden hier.

Maar nú?! Nu hij aan het sterven is, lieve mensen, hij had niet beter kunnen liggen. Wát een zorggevers hier.

Maandag belandde ie in bed, at en dronk niet meer, donderdag leek z'n laatste stukkie daar. Maar het werd weekend en het is nu maandag 

(ik plaats dinsdag, maar wie weet wat dán, nu heb ik even ruimte).

Ik kan onmogelijk beschrijven wat voor geschenk vorige week is geweest. Het voelt nu nog voor intimi, welke wonderen zich daar voor deden. Met pap nog bij bewustzijn tot donderdag.

En dat de laatste die 'm bij bewustzijn gedag zei, dat dát m'n moeder was. #greatestgiftofall

Maar hey, ik zou kort zijn (niet mijn talent in schrijven).

Dus gewoon maar even nuchter en sterk (het verdriet is er ook hoor):

Mijn 5 beste tips voor jou om naast je ouder te Zijn in het proces van versterven (tijdens het niet meer eten/drinken en geen behandeling meer willen krijgen).

Het niet wetende wanneer het en hoe het eindigt dus:

  • Wees LIEF voor jezelf

Het 'eindeloze en het uit je eigen ritme zijn' maakt het verleidelijk om zelf ook maar een keer niet te eten of te gaan vullen in plaats van voeden. Maar deze dagen/week en de week daarna ga jij je body, mind én spirit nodig hebben! Ik eet op vaste tijden en de avondmaaltijd bij m'n moeder hier in de buurt, elke keer (juíst nu) gewoon gezond.

En een kéér een frietje ofzo hoor. 

M'n ayurvedische kruiden en -olie zijn voelbaar GOUD. Dus ja, er staan potten bij m'n moeder die m'n maatje normáál al zijn, laat staan nu.

Het kan ook verleidelijk zijn, zeker als het beeld veranderd, om niet weg te gaan of niet te gaan slapen. Maar dan had ik bijna geen bed gezien deze week. En dat hou je gewoon niet vol. In ieder geval niet lang, of dan enórm uit balans en met geen energie meer voor alles wat nog komen gaat ná het heengaan. 

Ik heb een nacht alleen gewaakt, die dus overgeslagen en heb verder gezorgd dat het dan in ieder geval 4 tot 6 uur per nacht was. Aan de voorkant, achterkant of in het midden. En ik Sta er echt Goed bij.

  • Geef elkaar VRIJHEID in het waken

Wat wérkt voor de één, werkt ánders voor de ander. De één slaapt heerlijk op de bank van de groepswoonkamer, de ander (it's me) in Hotel Mama om de hoek. De één wil op zichzelf zijn en vooral stil met eigen dingen bezig, de ander tettert de oren van 't hoofd met geinige anekdotes. De één is lijfelijk, de ander niet. Voorkeur van dagdeel, lengte, enz. Alles houden we hier lekker open met: meld vooral wat je wil, wat je niet wil, en dan blijkt het in de flow, zonder regels of rooster gewoon rustig te kunnen verlopen.

  • Hb Lf 

Heb Lief en Heb Lef. Heb Lief: het is je ouder die gaat! Plan jezelf zo vrij mogelijk. Geef jezelf alle ruimte om wat nog gezegd wil worden, wat je nog wil doen, delen, zien, raken, hier en nu nog wél mee bezig wil kunnen zijn. Ik ga er straks voor altijd Goed op terug kunnen kijken omdat ik vanaf dinsdag m'n agenda leeg kreeg gemaakt. En ja, als ondernemer/ZZP'er betekent dat deze twee weken geen inkomsten. Maar het leven gaat om de Waarde mensen. Niet om het geld. 

Heb Lef: wees duidelijk in wat je wil, niet wil en in wat je wil weten of vragen (en misschien wel niet wil weten of zien). Sta voor jezelf, jij doet er óók toe. Degene in bed is het middelpunt maar we kunnen er alleen maar goed voor diegene en onze waakgenoten zijn als we er durven Staan. Begrijp je voldoende wat er gebeurt, wil je iets weten, een afspraak met een geestelijk begeleider als een ander dat bijvoorbeeld maar stom vindt: vraag, zórg voor de voorwaarden voor ook jouw proces.

  • Creëer een knusse, persoonlijke plek

Het is de plek van waaruit je ouder vertrekt, hij of zij de regenboog beklimmen gaat. Dat kan dagen tot een week duren (met records van twee weken, m'n Oma kan er daarboven over mee praten). 

Het is voor degene in bed, zeker bij bewustzijn, maar mijn overtuiging ook zeker indien buiten bewustzijn, merkbaar 

of de sfeer, energie, spullen en mensen in de kamer een beetje dichtbij voelen, eigen zijn.

Pap houdt van bloeiende plantjes, klassieke muziek, boeken, de krant, de Vara-gids, het groene uitzicht op buiten en van ons. Soms van samen zijn maar zeker ook van alleen zijn. Je ziet al een kamer voor je zo toch? Die is anders zó aangepast, 

als je daar even de schouders onder zet. 

Lekkere koffie, thee, koekjes, chocola en hier en daar een appelflap mocht van hem ook niet ontbreken, dus nu ook niet vinden wij. En organiseer even een comfy opstelling, zodat wakers een prettige plek hebben en de medewerkers van het verpleeghuis al hun taken prettig kunnen uitvoeren. 

Houd wat veel nodig is, lekker binnen handbereik. Frisse luchtaanvoer en een natuurlijke homespray als de lucht daarom vraagt, daar kom je zelf wel op als het muffig wordt. Haal gerust iets geks in de ruimte om de humor er in te houden. Hier ligt (één van z'n favoriete schrijvers) Midas Dekkers' boek De Vergankelijkheid pontificaal op z'n nachtkastje. Had ie zeker om gelachen. Oh, en er staat een stretcher. Om 's nachts uit te klappen voor wie wil.

Kijk ook even vanuit je ouders' positie. Wat krijgt hij/zij mee vanuit waar hij ligt.

  • Laat je behoefte aan houvast LOS

Bijna iedereen zoekt met zijn/haar reden naar houvast over wanneer precies (omdat we het-niet-weten niet gewend zijn? Omdat je het spannend vindt en wil weten waar het pas echt spannend wordt? Omdat je wil weten wanneer 'je weer door kunt met je leven'?). Maar tijd is ook maar een ding en net als bij geboortes (wanneer komt het kindeke en hoe zal het gaan) is het sterven ook zo'n moment. Het is een proces én een moment. En beide gaan je toch minstens íets verrassen. 

Dus je kunt wel pogen verschijnselen te gaan ontdekken, ieder uur vaststellen of kleur, adem, temperatuur, veranderd zijn, maar als je nou eens andersom, volgt waar degene om wie het gaat is, qua rust, comfort, of juist onrust en discomfort. 

Dan sluit je aan op een behoefte en niet op je eigen controledwang.

Het bracht hier een vredige ruimte van Samen Zijn (en: we zien wel). Waar die ook heel anders had kunnen zijn, thát's for sure. 


Pap, wanneer je gaat ga je. Voldoende is gezegd, gedeeld,

het was goed toeven én hier en daar écht minder goed, niet heul fraai zeg maar.

En je weet vanuit deze week zéker: het Goede?

Overheerst big time!

Dankbaar voor dit leven (van jou gekregen!)

en voor alles wat deze week jou, ons en jouw liefste mensen bracht. 'Wa'n rustig heengaan zeg'.

Ik hoop dat jij je zo rustig voelde als het eruit zag (en nog steeds ziet). Het vlammetje dooft, heel zachtjes, heel geleidelijk.

Aan het eind van deze blog-schrijven komen twee verpleegsters binnen en stellen vast wat ik al even hoorde natuurlijk. Zij speuren verder en ja.. ik ga ze niet noemen maar zij die er ook voor stonden weten waar ik op doel. De checklist van nu toch écht het laatste stukkie.

Ik sla m'n blog op, haal even een gezonde (!) lunch en kruip weer naast 'm.

Nog efkes dan.

Myrea

Deze week: dochter, zus, vrouw, waakgenoot, nichtje, vriendin en kennis. En vanaf het moment van heengaan executeur.

En verder even nog niks.

Als je wil reageren met jouw herinnering, ervaring, beleving, verwachting of iets anders: je mail is welkom op myrea@lieveropgeruimd.nl

Reageer anders hieronder! Fijn!