ADD? Leef (altijd) met de wind mee!

05-05-2020

Donderdag stond ik bij het crematorium. Een half jaar later. Om z'n as op te halen en te zorgen voor een waardig uitstrooimoment.

Maar eerst. Nam ik de urn mee naar z'n 'dorp' Veldhoven-Dorp. Heb daar een nachtje in een hotel geslapen. Hem in de vensterbank gezet, met uitzicht op de wijk waar ie zo aan verknocht was. 

Overdag scheen de zon. En 's nachts huilde de hemel. Yin en yang. Beide hartstikke aan de orde. En samen compleet. 

'k Heb de as bekeken, er aan geroken en gevoeld. Geen herkenning gevonden qua zintuigen. Wel met een dieper weten. En de lieve Dela-tekst 'Ik zal je nooit vergeten' beaamd. Het goed gehad daar, met hem en mezelf voor het laatst samen op de Dorpstraat. De plek waar ik opgroeide, op kamers ging, hem met de scheiding op m'n 15e voor m'n gevoel destijds 'achter liet', maar hem nooit echt los liet.

Natuurlijk niet.

'k Heb er donderdag een geheime missie volbracht. Want waar m'n pa een deel van z'n leven met z'n hoofd en hart was, daar wilde ik dat ie ook nu deels zou komen te rusten. Omdat ie daar het allerlíefste was. Háár het allerliefste zag. 

En na akkoord van de liefde van z'n leven om wat as op te sturen (naar ons buurland, de drugshonden zullen wel even snuffelen aan de envelop met 'wat voor poeder is dít?!) zal dat één van de twee rustplekken zijn.

Zij verstrooit het na ontvangst in de bloementuin achter haar huis. De rest, het grootste deel, ging vrijdagmiddag 'z'n park', het Philips de Jongh-park in Eindhoven in.

Nadat ik met hem op de bijrijdersstoel, vanaf het hotel langs z'n viskraam, z'n huis, z'n kroegje, de biljartclub en z'n oudste zus was gereden. En 'we' nog even groetten naar het verpleeghuis, waar ze gewéldig goed voor 'm hebben gezorgd tijdens 'hartje winter'. 

Het leek wel niet voor niks dat mijn lievelingsverpleegster 'toevallig' in de deur stond en we bijna de anderhalve meter-regel overtraden. Want: 'feelings you know'.

Leonard Cohen klonk 'op het De Roo-muziekvolume', zoals vroeger over de Philips-boxen, lekker luid door de auto.

Het moment dat we Eindhoven binnen reden zongen hij en z'n voorgrondzangeressen: 'The party's over' (A Street). En ik voelde dat ie bij me was, 

dit 'stuurde' zoals ik ook wist dat de keuze voor de plek(ken) goed was. Doordat een paar weken geleden, met mijn keuzemoment-in-gedachten, manlief buiten kwam met: "Ik heb de spiegel gebroken en scherven brengen geluk toch?!".

Thanks dad, for communicating. Being an atheïst, it must we weird (or maybe: not at all!).

Ons rondje samen, voelde als vanouds en als mooi afscheid. Gek genoeg dus niet heel anders in urn-vorm dan in real life. Hij en ik. Ik en hij. Nooit veel woorden onderling, wel véél vertrouwds en overeenkomstig.

Tot in de laatste paar jaar een andere 'motivatie' roet in het eten gooide. Ik zal er altijd een soort PTSS-wond aan overhouden. Die is gelukkig grotendeels geheeld maar het blijft een kwetsbare plek. Omdat het zo inbeukte op en tegendrukt op m'n waarden-wereld. Ken je dat gevoel? 

Als iets niet strookt met je waarden valt stress je ten deel mensen. En hoe machteloos je kunt komen staan als bepaalde 'bronnen' je waarden, jou als mens, als naaste-van, buiten spel zetten. Ken je dát?! 

Wat een bijzondere veerkracht vergde het en wat een spirituele uitdaging was het laatste stukje leven en daarna. Ik zeg:

Bescherm de dementerenden. En daarmee hun liefhebbende naasten. Vroeg-Tijdig! Ik heb er zoals velen van jullie weten, destijds om naar Pauw of Jinek gewild. Want work to do! Awareness te creëren.

Met en door mensen die 100% te vertrouwen zijn. Integer blíjven. 

Maar de situatie was te vers om er als 'Wijze' op te kunnen reflecteren. Overweldigende emoties zijn vaak niet de allerbeste raadgever als het gaat om welzijns-winst op de wat langere termijn.

Maar kom wél in beweging waar je onraad ruikt. Als iemands intentie zuiver is, stinkt er namelijk niks. Onze intuïtie is Goud mensen. Zeker die van 'ons hooggevoeligen' (De ADD'er = de introverte hooggevoelige). 

Ga je verstand niet recht laten praten wat krom is. Zo krom als een hóepel! Ik deed het wel. Eerst. Want: "het zal toch niet". En: "help, nee toch zeker". Kortom: onzekerheid, angst, ergens niet aan willen. M'n vaders 'wet' (en da's nou precies geen levensles): als ge er nie over praat, dan is 't er nie. 

Wat zou dat 'tijdig beschermen' een berg ellende schelen rond levenseindes. In families. Ik mag nog 'blij zijn' met de mensen die wakker bleven kijken. Naar mij, naar pap, naar de situatie. Die intuïtief leugens duidden als 'hmmm.. dát lijkt niet helemaal waar'. Anyway, you win some, you lose some. That's life. Maar toch. Pijnlijk was het hoor.

Ik heb verbaasde reacties gekregen over mijn einzelgängers-plek ná z'n leven. We hadden een mét de omstandigheden, erg mooie afscheidsweek. En toen waren vogels gevlogen 'zeg maar'. 

Maar (tip) na eerst ff onder een dekentje vertoefd te hebben: 'Rechtop in de wind, zal ik blijven staan'. Dat liet Marga Bult zien in de Corona-crisis en heb ik dankbaar mogen tonen aan en rond Daddy Cool - After Life. So, he was not álways so cool. En eh.. wie wél hè. He is and forever will me My Dad.

En nu dus, hier. Pap:

je zus, je nicht en ik hebben je een mooie plek in het park gegeven. Bij de geknakte boom zette je me stil. Hier mocht het. Het bankje voelt als bonus. Om altijd te mogen komen buurten. Zoals ik je sleutel had totdat. Hier kreeg ik die terug. Park-kroeg 'De Geknakte Boom' is always open. Natuurlijk. In jouw Eindhoven. Jouw Brabant. Het Brabant van Guus en 'ge wit': dáár brandt nog licht.

En nu dus: Bevrijdingsdag, een half jaar na jouw laatste zucht. Daarmee gíng je. En met een zucht bevrijd ík mezelf nu. Weg met de onzin, de verwijdering, de verkeerde keuzes ten opzichte van degenen die je/mij/ons/hen lief zijn. Weg met het interculturele drama dat het werd. Heel jammer. Maar gebeurd is gebeurd. Ik heb Lang Vastgehouden. En hier op Bevrijdingsdag: Los te Laten.

Parkinson-dementie sucks when it's with kind of: with thís. Het knakte je. Het knakte mij. Het knakte even onze relatie. Maar niet diep. Wel tijdelijk. De angst bracht keuzes die liefde nooit zou maken. 

Maar hey folks: liefde vergaat niet! En gelukkig stonden we met behulp van je hoofdverpleegster, relatief snel weer dichter bij elkaar. En staan we nu hier. 

Ik Zie Je.

Ik strooide je er daarom ook áchter, achter de boom, want je trok je graag terug. Zoals ik dat ook graag doe (en ADD'ers dat gewoon nódig hebben)! Dus waar nicht-lief, je zicht op veld en rodondendrons gaf, kreeg je van mij de luwte van stam, van de natuur. 

We aten vlaai en haalden mooie herinneringen op. En we deelden over de rouw-periode. Je zus huilde dikke tranen. Het luchtte op.

En weet je pap: het was één van de gelukkigste dagen van m'n leven. Wij. Hiernumaals en hiernamaals verbonden. Zo close nog even. Als tijdens eerdere uitjes. Op pad. In hotel, dorp, langs plekken en mensen. Genietend, dankbaar, bescheiden. Veel achter ons latend, veel mee-nemend.

Als twee personen een soort eenheid, met een gevoel van vanzelfsprekendheid die óók léven is. Maar zonder dat er ook nog maar iets vanzelfsprekend is, kun je blijkbaar (júist!) ook goed door. 

Mits: de liefde leidt. In plaats van (aan angst) lijdt. Dusss.

Dankbaar voor wat was. De rauwe rouw lijkt achter de rug, al rollen de tranen nog regelmatig als iets weer raak herinnert, als het weer even díep raakt, als het besef van - nooit meer- doordringt met enige spijt. Nergens spijt van maar je begrijpt de emoties.

Vandaag, 5 mei, ben je er dus 'al' een half jaar niet meer. Met de grotendeels afgeronde afhandeling van de nalatenschap is ook het zakelijke stuk zo goed als klaar. Tenminste, voor wat betreft wat we konden doen met degenen die meewerkten. 

Ik laat de mensen los die me verbonden hielden rond jou, maar met wie ik me niet meer wens te verbinden zonder jou. Want: waarden hè. As you know. 

It takes tremendous energy

to hold on to what shouldn't be

Lieve pap, ik strooide je niet voor niets uit op 1 mei. De Dag van de Arbeid. Jij, de rooie rakker met een groot hart voor mensenrechten. Voor rechtvaardigheid. Dat stáán voor waarden heb ik dus van geen vreemde. Ik poog iets standvastiger te zijn in de uitvoering maar hey, ook ik ben geen heilige.

En hey, lieve mensen, life goes on! Mét de kracht én de kwetsbaarheid van mens-zijn. Het pure kiezen en de kleine & grote vergissingen. Ook dát herken je verwacht ik. De consequenties van beide kanten van dezelfde medaille, ervaren we dagelijks. 

En hier spreek ik echt zéker mede namens hem:

'Vergeven betekent niet dat dat wat er met je gebeurd is, aanvaardbaar was. Het betekent dat je niet meer bereid bent een verwonding uit het verleden tussen jezelf en een gezond en vervullend leven te laten staan.' 

Dat wist m'n pa al lang en díe wist hij ook aardig na te leven. Ik leerde het dus al vroeg van hem zelf en later van Christiane Northrup. In deze casus die ik eerst als onmogelijk zou hebben betiteld, poog ik nu oprecht te dóen. En met dat voornemen ben je al een heel end op pad weet ik nu. Merk ik de laatste dagen aan alles. Superfijn. 

Time to heal.

Door schade en schande steeds wijzer? Ik wijt een deel van alles wat er aan het einde 'was' aan de Tweede Wereldoorlog waarin m'n pa een jungske was. En hij daar nooit echt van heelde. Van de angst. Het bang zijn voor hoe het zou kunnen zijn. Daarom vatbaar was voor invloed die dát gevoel leek te stutten. 

Mij niet onbekend daardoor, want: iets van meegekregen dus. Buspassagier 'De Onzekere Toekomst' (Als je me volgt weet je hoe onze levensbus zich tijdens het leven vult met passagiers.) Die Buspassagiers, je niet-helpende-gedachten (her)kennen, helpt om tóch anders te kiezen. En voor mij geldt ook: met dank aan míjn levenscoach. 

Dus wijzer worden, mag van mij ook Liever ;-) via pure Liefde. Daar is m'n moeder dan weer supersterk in. Dus toen ik afgelopen vrijdag 'met m'n pa' een tussenstop maakte tussen Veldhoven en Eindhoven, picknickte en wandelde ik met haar op anderhalve meter afstand. En waar zij dus nog volop lééft, is het ook niet eens nodig om haar dichtbij te hebben om over te brengen wat ze over te brengen heeft.

Haar waarden shínen. Haar liefde straalt. Ze geeft het én ze vlindert ze door. Dansend over haar levenslijn. Vrij. En blij. Laten we die lijn nog een poosje doortrekken, Inshallah.

Want net als 'bij niemand', ging en gaat het vóelen van vrij mogen kiezen, ook bij haar niet vanzelf. Leerde zij ook: in botsing dúrven komen met 'andere waarden'. Knakte er bij haar ook verschillende keren iets groots. Dook zij even onder een dekentje en ging ook zíj (steeds) weer Staan. Leefde me voor hoe het kán. 

Ergens voor Staan, daar zwaar in teleurgesteld worden en tóch doorgaan. Mét: er voor Staan. Omdat het je essentie is. Je bundeltje waarden van waaruit je leeft. Waar je rust in vindt. Omdat het voor jou zo klopt. En de wereld er een mooiere plek mee wordt.

M'n moeder en ik. Close. En (ook) totaal niet toe aan 'een laatste rondje door de stad'. Maar voor wie daar wel aan toe was, tenminste, voor wie dat werd bepaald, en met wie ik me óók altijd close verbonden zal blijven voelen:

5 mei is hier pap. You're free to fly. Nú kan het.

De Dela-medewerker meldde braaf hoe verboden het was, uitstrooien zonder vergunning. En dat ik láág diende te strooien (want eh.. ge wit wel). Als laatste kreeg ik mee:

Altijd Met De Wind Mee.

Naast dat dit de titel was van het laatste boek dat m'n moeder las, hoorde ik je hardop lachen pap! Want 'best vanzelfsprekend'. Maar jij kende me al langer dan vandaag en herinnerde me dus aan:

Eh.. zoals: 'was nooit mijn auto met een schuursponsje'.

Van ADD was nog geen spoooor te bekennen toen. Vroeger. Huh-uh. Wél dus. Dromerig, vol gedachten, dóen wij (doe ik) nou eenmaal, hup, ons ding. Vanuit ons hart. Waardoor we zomaar in tegenwind kunnen beginnen. Maar leer ons éérst even de wind te peilen. En met de wind méé, te gaan Staan. Daarmee gemakkelijker vooruit te bewegen. Dat verdienen we. Sterker nog, daarvoor zijn we hier. 

Dus 'elk nadeel heb z'n voordeel': ADD-dochters leven diep en verwerken diep pap. Dus heb ik je wakker, bewust en liefde-vol 'verstrooid' op 1 mei en Sta ik Hier op deze Bevrijdingsdag. Met dit diep dankbare gevoel. En met grote plannen voor de toekomst.

'Zo fijn dat je erbij was'. Tot precies een half jaar geleden in mijn leven en nu zo vol in mijn afscheid van jou. 

Ik stuur je Onze-Zoals-Altijd-Kus. Want: voor altijd verbonden.

Mooie Bevrijdingsdag lieve allemaal! 

Myrea de Roo - Harteman

Toegewijd ADD-coach voor vrouwen in de overgang als levensfase

p.s.

Vind jóuw waarden (de wind méé, van waaruit jij kunt gaan en blijven Staan) met behulp van de eenvoudige oefening in het gratis werkboekje: De eerste 3 stappen naar Een Opgeruimd Bestaan. Je download deze hier.